Yangın Alarm Kablosu Seçimi: Yangına Dayanıklı Kablolar

Yangın alarm kablosu seçerken yalnızca damar sayısına veya kablonun dış görünüşüne bakmayın. Projenin istediği yangına dayanıklılık sınıfını, halojensiz yapıyı, hat tipini ve kablo kesitini birlikte değerlendirin.

Yanlış kablo; panelde hat arızasına, haberleşme sorunlarına veya yangın sırasında hattın işlevini kaybetmesine yol açabilir. Seçimi, panel üreticisinin dokümanları ve onaylı proje üzerinden yapmak gerekir.

Yangına dayanıklı kablo sınıfı nasıl değerlendirilir

Yangın alarm hatlarında projede belirtilen yangına dayanıklı kablo kullanılmalıdır. FE180 ve PH120 gibi sınıflar kablo seçiminde karşılaşabileceğiniz işaretlemelerdir. Ancak bu kodları birbirinin yerine geçebilen tek bir özellik gibi değerlendirmeyin. Projede hangi sınıfın istendiğini, kablonun teknik dokümanındaki tanımı ve üreticinin uygulama bilgileriyle karşılaştırın.

Kablo üzerinde bir sınıf işaretinin bulunması, her kullanım için uygun olduğu anlamına gelmez. Kablonun hangi hat türünde kullanılacağı, hattın geçtiği güzergâh ve sistem üreticisinin bağlantı şartları da kontrol edilmelidir. Projede belirtilen sınıfla ürün dokümanı uyuşmuyorsa montajdan önce proje sorumlusundan veya sistem üreticisinden açıklama alın.

Yangın algılama ve ihbar sistemi tasarımı, kablo seçimiyle birlikte ele alınır. Sistemin genel yapısı hakkında bilgi için Yangın Algılama ve İhbar Sistemleri hizmet sayfamıza göz atabilirsiniz.

Halojensiz düşük dumanlı kablo ne sağlar

Halojensiz düşük dumanlı kablolar, yangın sırasında halojen içeren kablolara kıyasla daha düşük duman ve zararlı gaz oluşumu hedefleyen bir kablo yapısına sahiptir. Bu özellik, özellikle insanların binayı kullandığı kaçış güzergâhları ve ortak alanlar gibi bölümlerde proje şartlarına göre değerlendirilir. Kablo seçerken “halojensiz” ifadesini tek başına yeterli kabul etmeyin; yangına dayanım sınıfını da ayrıca doğrulayın.

Kablo dış kılıfındaki işaretleri okuyun ve teknik föyde belirtilen özellikleri kontrol edin. Tedarik edilen ürünün proje şartlarına uygunluğunu belgelemek gerekiyorsa, ürün etiketiyle birlikte teknik dokümanı da dosyalayın. Farklı özellikleri olan kablolar aynı tavada yan yana bulunabilir; bu durumda her hattın hangi sisteme ait olduğu montaj sırasında açıkça belirlenmelidir.

Ekranlı kablo her hatta gerekir mi

Ekranlı kablo, dış elektriksel etkilerin haberleşme veya sinyal hatlarında oluşturabileceği paraziti azaltmak amacıyla tercih edilebilir. Ancak her yangın alarm hattı için ekranlı kablo gerektiği söylenemez. Kullanılacak kablo tipi panelin ve bağlı cihazların üretici dokümanına, proje şartlarına ve hattın güzergâhına göre belirlenmelidir.

Ekranlı kablo seçildiğinde ekranın nasıl sonlandırılacağı da önemlidir. Ekranın bağlantı şekli sistem tasarımına uygun olmalı; gelişigüzel biçimde farklı noktalardan toprağa bağlanmamalıdır. Montaj ekibi, panel ve cihaz dokümanındaki bağlantı tarifini izlemelidir. Ekranlı kablonun doğru seçilip yanlış sonlandırılması da haberleşme sorunlarına neden olabilir.

Kesit, gerilim düşümü ve loop uzunluğu

Kablo kesiti, hat uzunluğu ve hatta bağlı cihazların elektriksel ihtiyacı birlikte değerlendirilerek seçilir. Mesafe uzadıkça hat direncinin etkisi artabilir; bu da uç noktadaki gerilimi etkileyebilir. Hesapta kullanılacak akım, kablo özellikleri, cihaz sayısı ve kabul edilebilir gerilim aralığı panel ve cihaz üreticisinin dokümanlarından alınmalıdır. Bu veriler olmadan yalnızca “standart kesit” diyerek seçim yapmak doğru değildir.

Adresli sistemlerde loop, iki uçtan beslenen halka hattır. Loop üzerindeki cihazlar panelle haberleşir; izolatörler kısa devre durumunda hattın kalan kısmını korumaya yardımcı olur. Loop uzunluğu için genel geçer tek bir değer kullanmayın. İzin verilen toplam uzunluk; panel, kablo tipi, kesit, cihaz sayısı ve sistem üreticisinin sınırlarına bağlıdır.

Konvansiyonel sistemlerde cihazlar panelde ayrı ayrı adreslerle değil, bölge (zon) bazında izlenir. Adresli sistemlerde ise her cihazın panelde ayrı adresi bulunur. Adresli dedektör ve modüllerin panel protokolüyle uyumlu olması gerekir; farklı markalara ait cihazlar çoğu zaman birbiriyle çalışmayabilir. Sistem türü ve panel uyumluluğu konusunda daha fazla bilgi için adresli ve konvansiyonel yangın alarm sistemi farkı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Kesit veya loop uzunluğunu sahada değiştirmek gerekiyorsa, değişikliği devreye alma öncesinde proje ve üretici limitleriyle karşılaştırın. Kablo güzergâhını uzatmak, cihaz eklemek ya da hattı farklı bir yoldan döndürmek hesapları etkileyebilir. Bu nedenle sonradan yapılan tadilatları proje kayıtlarına işlemek ve hattı sistem testlerinde doğrulamak gerekir.

Kablo tavası ve kelepçe seçimi

Kablonun uygun olması kadar, güzergâh boyunca yerinde kalmasını sağlayan taşıyıcı sistem de önemlidir. Yangına dayanıklı kablo, sıradan kabloya uygun bir tavaya veya kelepçeye gelişigüzel sabitlenmemelidir. Kablo ve taşıyıcı sistemin yangın koşullarındaki birlikte kullanımı, proje şartları ve üretici dokümanlarına göre kontrol edilmelidir.

• Yangın alarm kablolarının güzergâhını diğer tesisatlarla karıştırmadan planlayın ve hatları etiketleyin.
• Kabloyu ezebilecek, dış kılıfa zarar verebilecek veya keskin dönüş oluşturabilecek sabitlemelerden kaçının.
• Kablo tavası ve kelepçeleri seçerken kablo tipinin ve uygulamanın gerektirdiği özellikleri doğrulayın.
• Ek ve bağlantı noktalarını erişilebilir, kontrol edilebilir şekilde düzenleyin.

Tava veya kelepçe için tek bir sabitleme aralığını her projeye uygulamak doğru olmaz. Kullanılacak aralık ve montaj yöntemi, taşıyıcı sistemin üretici bilgileriyle proje koşullarına göre belirlenmelidir. Kablonun tavaya uygun olmayan kelepçelerle tutturulması, yangın sırasında hattın beklenen şekilde çalışmasını engelleyebilir.

Sıradan kablo kullanıldığında görülen hatalar

Bakım ve arıza incelemelerinde karşılaşılan sorunlardan biri, yangın alarm hattında proje şartlarında istenen yangına dayanıklı kablo yerine genel amaçlı kablo kullanılmasıdır. Bir diğer hata, yalnızca damar sayısının tutmasına bakıp kablonun yangın dayanımını, halojensiz özelliğini veya ekran gereksinimini kontrol etmemektir.

• Loop uzunluğunu veya cihaz sayısını üretici sınırlarını kontrol etmeden artırmak.
• Hat için gereken kesiti gerilim düşümü hesabı yapmadan seçmek.
• Panel protokolüyle uyumlu olmayan adresli cihazları aynı hatta kullanmak.
• Ekranı üretici tarifine aykırı şekilde sonlandırmak.
• Yangına dayanıklı kabloyu uygunluğu doğrulanmamış tava ve kelepçelerle sabitlemek.
• Tadilat sonrası kablo güzergâhını ve yapılan değişiklikleri kayıt altına almamak.

Bu tür hatalar, sistem devreye alınırken fark edilebileceği gibi daha sonra hat açık, kısa devre veya haberleşme arızası olarak da ortaya çıkabilir. Periyodik kontrolde panel uyarılarının ve saha bağlantılarının birlikte değerlendirilmesi gerekir. Kontrol süreci için yangın alarm sistemi bakım kontrol listesi yazımızdan yararlanabilirsiniz.

Narstek'ten keşif ve kablo seçimi desteği alın

Narstek Elektronik, İstanbul merkezli olarak yangın algılama ve ihbar sistemlerinde keşif, proje, kurulum, bakım ve arıza onarımı hizmetleri sunar. Türkiye genelinde proje ve ürün tedariki için de destek verir. Kablo seçimi veya mevcut hattaki arıza için değerlendirme talep edecekseniz, sistemin adresli mi konvansiyonel mi olduğunu ve elinizdeki proje veya panel bilgilerini paylaşın.

Teklif talebinizle birlikte binanın kullanım türünü, yaklaşık alanını, kat sayısını, mevcut panelin modelini, cihaz sayısını, hatların tahmini güzergâhını ve varsa kablo teknik föyünü iletin. Yeni kurulumda proje dokümanını; mevcut sistemde panelin arıza kayıtlarını ve yapılan tadilat bilgilerini eklemek, ihtiyacın daha doğru değerlendirilmesini sağlar. Keşif / teklif formunu doldurabilir veya teknik servis talebi oluşturabilirsiniz.

Telefonla bilgi almak için 0212 424 07 24 numarasını arayın. WhatsApp üzerinden 0540 001 07 24 numarasına proje bilgilerinizi ve varsa kablo etiketinin fotoğrafını gönderebilirsiniz. Narstek Elektronik'in adresi Tevfikbey Mah. Halkalı Cad. No:112 Nazlı İş Merkezi Kat:3 Ofis No:64 Küçükçekmece / İstanbul'dur.