Dedektör testi nasıl yapılır? Dedektörün türüne uygun test cihazı kullanılır, alarmın panelde doğru göründüğü kontrol edilir ve sistem testten sonra normal çalışma durumuna alınır. Duman dedektöründe uygun test aerosolu, ısı dedektöründe ısı test cihazı kullanılır.
Test başlamadan önce panelin ve varsa tahliye senaryosunun nasıl etkileneceği belirlenmelidir. İlgili kişiler bilgilendirilmeli, test kaydı tutulmalı ve her cihazın yeniden normal çalıştığı doğrulanmalıdır. Bir dedektörü yalnızca LED’i yanıp sönüyor diye çalışıyor kabul etmek yeterli değildir.
Test öncesinde paneli ve çevreyi hazırlayın
Önce hangi dedektörlerin test edileceğini belirleyin. Adresli sistemde cihazlar panelde ayrı adreslerle görünür; konvansiyonel sistemde ise cihazlar bölge, yani zon bazında izlenir. Test sırasında panelde doğru adresin veya bölgenin alarm durumuna geçtiğini kontrol etmek, saha testinin önemli bir parçasıdır.
Test başlamadan önce bina yöneticisine, güvenliğe, işletme sorumlusuna ve süreçten etkilenebilecek diğer kişilere bilgi verin. Yangın alarmının sirenleri, acil anonsu, kapı tutucuları veya başka senaryoları devreye alıp almayacağını kontrol edin. Gereksiz tahliye veya dış bildirim oluşmaması için panelde üreticinin tanımladığı test yöntemini uygulayın. Bir çıkışın devre dışı bırakılması gerekiyorsa, bunu yetkili kişinin bilgisiyle ve yalnızca test süresince yapın.
- Test edilecek cihazları ve konumlarını listeleyin.
- Panelin test modunun nasıl kullanılacağını ve hangi çıkışları etkilediğini kontrol edin.
- Uygun test cihazını ve dedektörle uyumlu sarf malzemesini hazırlayın.
- Çalışma alanında merdiven veya teleskopik çubuk kullanımı için güvenli erişim sağlayın.
Panelde bakım veya test modunun bulunması, bütün alarm işlevlerinin otomatik olarak güvenli biçimde kapandığı anlamına gelmez. Panelin kullanım kılavuzunu ve tesisin senaryosunu esas alın. Panel ve dedektör bakımının diğer adımları için adresli yangın alarm sistemi bakım rehberimize de bakabilirsiniz.
Duman dedektörü test gazıyla nasıl kontrol edilir
Duman dedektöründe, üreticinin uygun gördüğü test aerosolu ve dedektör test cihazı kullanılır. Aerosol, dedektörün algılama odasına kontrollü biçimde ulaştırılır. Ürünün talimatında belirtilen uygulama şekline uyun; fazla veya uyumsuz madde kullanmak dedektörü kirletebilir ya da yanlış sonuç verebilir.
Tavan yüksekliğinde bulunan dedektörlere ulaşmak için test direği veya teleskopik çubuk kullanılır. Test başlığı dedektörün üzerine doğru yerleştirilir ve aerosol kontrollü olarak uygulanır. Ardından dedektörün alarm verip vermediğini, panelin ilgili cihazı veya zonu gösterip göstermediğini kontrol edin. Alarmın oluşması için gereken süre gibi değerleri kendiniz belirlemeyin; üretici dokümanındaki yöntemi izleyin.
Testten sonra dedektörün normale dönmesini bekleyin ve panelde alarmın sıfırlandığını doğrulayın. Her testte duman üretmek için rastgele aerosol kullanmak uygun değildir. Dedektörle uyumluluğu belirtilmeyen spreyler kalıntı bırakabilir veya cihazın algılama davranışını etkileyebilir.
Duman ve ısı testlerini tek cihazla gerçekleştirmek için Finder FF SMOKE-PRO test cihazını inceleyebilirsiniz. Duman testi için kullanılan sarf malzemeleri arasında Apollo Testifire TS3 duman kapsülleri de bulunur. Uyum ve kullanım yöntemi, ilgili dedektör ile test ekipmanının üretici talimatlarına göre belirlenmelidir.
Isı dedektörü testinde doğru ekipmanı kullanın
Isı dedektörünü kontrol etmek için dedektörlere yönelik tasarlanmış bir ısı test cihazı kullanılır. Cihaz, üreticinin tarif ettiği şekilde dedektöre yaklaştırılır ve test uygulanır. Panelde doğru alarm bilgisinin oluştuğunu gördükten sonra test cihazını uzaklaştırın, dedektörün normale dönmesini bekleyin ve paneli kontrol edin.
Çakmakla dedektörü ısıtmayın. Açık alev, dedektör gövdesine zarar verebilir, çevredeki malzemeleri tutuşturabilir veya test sonucunu kontrolsüz hâle getirebilir. Ev tipi saç kurutma makinesi gibi sıcak hava kaynakları da uygun test cihazının yerine geçmez; sıcaklık ve uygulama mesafesi kontrol edilemeyebilir.
Isı dedektörleri için kablosuz bir test cihazı olan Apollo 29600-212 Solo 461 seçeneklerden biridir. Isı ve duman dedektörlerinin işlevsel testinde kullanılan Finder FF SMOKE-PRO da katalogda yer alır. Cihazın dedektör modeline uygunluğunu ve uygulama şeklini test öncesinde teyit edin.
Beam ve aspirasyonlu dedektörler nasıl test edilir
Işın tipi, yani beam dedektörlerde test yöntemi klasik noktasal dedektörlerden farklıdır. Üreticinin belirttiği test filtresi kullanılarak ışının algılama tepkisi kontrol edilir. Filtre, dedektörün talimatında tarif edilen noktaya ve süreye göre uygulanır; ışının önünü kalıcı biçimde kapatmak veya rastgele malzemeyle örtmek doğru bir test değildir. Testte panelde beklenen cihaz veya bölge bilgisinin oluştuğunu da doğrulayın.
Aspirasyonlu sistemlerde test, üreticinin belirlediği test noktasından yapılır. Test maddesini sistemin hava örnekleme borusundaki herhangi bir deliğe vermek yerine, test için ayrılmış noktayı ve cihazın talimatını kullanın. Alarmın panelde doğru şekilde oluştuğunu kontrol edin. Test sonrası sistemin normale döndüğünü ve boru hattı ya da dedektör üzerinde arıza uyarısı kalmadığını inceleyin.
Bu sistemlerde erişim, test maddesi ve beklenen tepki cihaza göre değişebilir. Aksesuarlar ve çevre birimleri kategorisinde farklı dedektör ve sistemler için test ekipmanları bulunur. Katalogdaki bir cihazın belirli dedektörle uyumlu olduğu, yalnızca ürün adı benzer diye varsayılmamalıdır.
Test sonucunu panelde doğrulayın ve kayıt tutun
Dedektöre test uygulamak tek başına yeterli değildir. Alarmın doğru cihazdan geldiğini, panelin doğru adresi veya zonu gösterdiğini ve varsa ilgili uyarıların beklenen şekilde çalıştığını kontrol edin. Adresli sistemlerde panelde ayrı cihaz adresi; konvansiyonel sistemlerde ilgili zon bilgisi izlenir.
Her cihaz için test sonucunu kaydedin. Basit bir kayıt tablosunda şu alanlar yer alabilir:
| Kayıt alanı | Yazılacak bilgi |
|---|---|
| Cihaz bilgisi | Konum, cihaz adı veya adresi; konvansiyonel sistemde zon bilgisi |
| Test yöntemi | Duman aerosolu, ısı test cihazı, beam filtresi veya aspirasyon test noktası |
| Sonuç | Alarmın panelde görülüp görülmediği, varsa gözlem veya arıza |
| Kapanış | Dedektörün ve panelin normal çalışma durumuna döndüğünün kontrolü |
Test tamamlandığında paneli normal çalışma durumuna alın. Test için geçici olarak etkisizleştirilen çıkış veya senaryoları yeniden devreye alın ve panelde aktif alarm ya da arıza kalmadığını kontrol edin. Test sürecinde bulunan sorunları kayıt altına alıp bakım veya onarım gerekip gerekmediğini belirtin. Yanlış alarmların olası kaynakları için yangın alarmının sebepsiz çalması hakkındaki yazımızı inceleyebilirsiniz.
Test sıklığı ve bakım sorumluluğu
Yangın algılama ve uyarı sistemleri için periyodik kontrol, test ve bakım sorumluluğu, yönetmeliğin 84. maddesine göre bina sahibi ve yöneticisi veya yazılı olarak yetki devredilmiş bina yetkilisindedir. Yönetmelik burada bütün binalar için sabit bir gün ya da ay aralığı vermez; sıklık, ilgili standartlara ve sistemin gerekliliklerine göre belirlenir.
Sektörde yaygın uygulama, yılda en az iki kapsamlı bakımın kullanıcı tarafından yapılan düzenli kısa kontrollerle desteklenmesidir. Bu uygulama, her bina için mevzuatta yazılı sabit bir sayı gibi değerlendirilmemelidir. Sistem türü, bina kullanımı ve üretici talimatları dikkate alınarak bakım planı oluşturulmalıdır. Servis ve bakım kapsamı hakkında Güvenlik Sistemleri Servis ve Bakım sayfamızdan bilgi alabilirsiniz.
Narstek'ten test ve bakım teklifi alın
Narstek Elektronik, İstanbul merkezli olarak yangın algılama ve ihbar sistemlerinde keşif, proje, kurulum, bakım ve arıza onarımı hizmeti sunar. Test ekipmanı seçimi veya mevcut sistemin kontrolü için teknik destek talebinizi paylaşabilirsiniz.
Teklif veya servis talebinizde binanın ilçe ve kullanım türünü, panelin marka ve modelini, sistemin adresli ya da konvansiyonel olduğunu, test edilecek dedektör türü ve yaklaşık adedini, bilinen arıza mesajlarını ve tercih ettiğiniz çalışma zamanını belirtin. Varsa panel ekranı ve dedektör etiketlerinin fotoğraflarını da ekleyin. Keşif / teklif formunu kullanabilir, bizi 0212 424 07 24 numarasından arayabilir veya WhatsApp üzerinden 0540 001 07 24 numarasına yazabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Duman dedektörü testi için hangi malzeme kullanılır?
Dedektörün üretici talimatıyla uyumlu test aerosolu ve uygun test başlığı kullanılır. Uyumsuz spreyler kalıntı bırakabileceği için rastgele aerosol tercih edilmemelidir.
Dedektör testi sırasında alarm sistemi devre dışı bırakılmalı mı?
Test öncesinde panelin test modu ve tahliye senaryosunun nasıl etkileneceği kontrol edilmeli, ilgili kişiler bilgilendirilmelidir. Herhangi bir çıkış geçici olarak etkisizleştirilecekse işlem yetkili kişinin bilgisiyle yapılmalı ve test sonunda yeniden devreye alınmalıdır.
Yangın dedektörünü çakmakla test etmek doğru mu?
Hayır. Açık alev dedektöre veya çevredeki malzemelere zarar verebilir ve kontrolsüz alarm oluşturabilir. Isı dedektörü için uygun ısı test cihazı kullanılmalıdır.
Yangın algılama sistemi ne sıklıkla test edilmelidir?
Yönetmeliğin 84. maddesi periyodik kontrol, test ve bakım sorumluluğunu tanımlar, fakat tüm binalar için sabit bir gün veya ay aralığı belirtmez. Sıklık, sistemin gereklilikleri ve ilgili standartlara göre belirlenmelidir.
Panel markası, cihaz sayısı ve adresi paylaşın; keşif ve teklif için dönüş yapalım.
